Naar de inhoud
Nederland Onderdeel van het platform responsiblo.com

Wat is matchfixing

Matchfixing is het beïnvloeden van het verloop of de uitslag van een sportwedstrijd, meestal voor weddenschappen. Het raakt elke sport waarop gewed wordt.

Een scheidsrechter met een bal kijkt op zijn horloge, achter hem wachten beide teams
Op deze pagina
  1. Score-fixing en spotfixing
  2. Waarom er vaak weddenschappen achter zitten
  3. Wie het organiseert
  4. Hoe ze mensen benaderen
  5. Matchfixing zonder weddenschappen
  6. Team- en individuele sporten
  7. Hoe het aan het licht komt
  8. Wat riskeert u?
  9. Begrippenlijst
  10. Bronnen
  11. Veelgestelde vragen

De uitslag of alleen een detail: score-fixing en spotfixing

Bij score-fixing gaat het om de uitslag of de score: wie wint, met hoeveel verschil en hoeveel doelpunten er vallen. Bij spotfixing gaat het om één gebeurtenis in de wedstrijd: een kaart, een corner, een strafschop, een dubbele fout of een verloren game.

Vaak gaat het niet om de einduitslag, maar om het aantal doelpunten, het verschil of één gebeurtenis. Een ‘klein detail’ is net zo goed matchfixing als het beïnvloeden van de hele wedstrijd.

Waarom er vaak weddenschappen achter zitten

Wie van tevoren weet wat er in een wedstrijd gebeurt, kan een weddenschap plaatsen die niet kan verliezen. Er wordt ook tijdens de wedstrijd en op losse gebeurtenissen gewed, dus een matchfixer heeft maar één moment van het spel nodig.

Wie het organiseert

  1. 1De financier brengt het geld in en plaatst de weddenschappen.
  2. 2Tussenpersonen zoeken mensen en benaderen ze. De ‘runner’ is vaak een oud-sporter die zwakke plekken zoekt: schulden, gokken, achterstallige salarissen.
  3. 3Spelers en scheidsrechters die ervoor moeten zorgen dat de gebeurtenis in de wedstrijd plaatsvindt.

Hoe ze mensen benaderen

Zelden direct. Het aanbod komt vriendelijk: hulp, een lening, een cadeau, een ‘investering’ in de club of een bericht op sociale media. Pas later volgt een verzoek om een gunst, en uiteindelijk druk. In teamsporten richten matchfixers zich op rollen waarbij een fout geen argwaan wekt; in het voetbal de keeper, verdedigers en de aanvoerder (Europol 2020).

Matchfixing zonder weddenschappen

Een wedstrijd kan ook zonder weddenschappen worden beïnvloed: voor promotie, tegen degradatie, voor een betere loting of om te bepalen wie fluit. Ook dat is een overtreding van de regels.

Team- en individuele sporten: het verschil

TeamsportIndividuele sport
Sleutelrollen zijn het doelwit: keeper, verdediger, aanvoerderEén speler of één scheidsrechter is genoeg
De fout van één persoon valt weg in het spel van het teamEen game, een set of een worp hangt direct van één persoon af
Druk kan ook van oudere teamgenoten komenDe speler is vaak alleen als het aanbod komt, zonder team om zich heen

Hoe het aan het licht komt

Gokbedrijven en monitoringdiensten letten op afwijkende weddenschappen. In Nederland moeten gokbedrijven met een vergunning ongebruikelijke zaken die wijzen op een risico van manipulatie melden bij de Kansspelautoriteit en de betrokken sportbond. Andere aanwijzingen komen uit meldingen van spelers en scheidsrechters en uit onderzoeken van bonden en de politie.

Belangrijk: een verdachte wedstrijd is nog geen gemanipuleerde wedstrijd. Een beschuldiging betekent nog geen schuld. Een tuchtzaak in de sport is geen strafzaak.

Wat riskeert u?

Sportieve straffen legt de bond op volgens zijn eigen reglement, bijvoorbeeld een schorsing of royement. Een manipulatie kan een club punten of een titel kosten. Het strafrecht verschilt per land.

Nederland
Nederland heeft geen apart strafbaar feit ‘matchfixing’. Matchfixing kan wel strafbaar zijn, vooral als niet-ambtelijke omkoping (artikel 328ter Wetboek van Strafrecht) of als oplichting (artikel 326 Wetboek van Strafrecht). Alleen al geld of een gunst aanbieden, beloven, aannemen of vragen kan strafbaar zijn. Spelers, scheidsrechters en bestuurders hebben geen wettelijke meldplicht; die staat in de reglementen van de bonden. Wedden op de eigen competitie is op zich geen strafbaar feit, maar in onder meer het voetbal, tennis, basketbal, volleybal en ijshockey wel een overtreding van de regels van de bond.

Begrippenlijst

NederlandsEngelsBetekenis
matchfixingmatch-⁠fixinghet verloop of de uitslag van een wedstrijd beïnvloeden
manipulatie van sportwedstrijdencompetition manipulationterm uit het Verdrag van de Raad van Europa (Macolin)
spotfixingspot-fixingéén gebeurtenis in de wedstrijd beïnvloeden, zoals een kaart of een corner
wedden tijdens de wedstrijdin-play bettingweddenschappen terwijl er wordt gespeeld, ook op losse gebeurtenissen
voorkennisinside informationinformatie die niet openbaar is, zoals de opstelling of een blessure
tussenpersoon, ‘runner’intermediary, runnerwie sporters benadert namens de financier
meldingreporteen benadering of vermoeden doorgeven aan een meldpunt
uitspraak die nog niet onherroepelijk isdecision not yet finaler is nog beroep mogelijk

Bronnen

  1. 1.Olympic Movement Code on the Prevention of the Manipulation of Competitions (code van de Olympische Beweging ter voorkoming van manipulatie van wedstrijden), IOC, 2022 officieel
  2. 2.Wetboek van Strafrecht, artikel 328ter, wetten.overheid.nl, 2026 officieel
  3. 3.Europol: manipulatie van sportwedstrijden, Europol, 2020 officieel

Laatst bijgewerkt

Veelgestelde vragen

Is spotfixing minder ernstig dan het beïnvloeden van de hele wedstrijd?

Nee. De regels van de sport behandelen het als matchfixing, ook als de uitslag niet verandert.

Gebeurt het ook in sporten waarin weinig geld omgaat?

Ja. Er wordt ook gewed op lagere competities, toernooien en jeugdsport. Juist daar is het toezicht vaak zwakker.

Is een verdachte wedstrijd een bewijs van matchfixing?

Nee. Een verdachte wedstrijd is nog geen gemanipuleerde wedstrijd. Alleen een onderzoek en een procedure kunnen dat vaststellen.

Waar kan ik terecht als ik iets vermoed?

Bij het meldpunt van uw bond, Centrum Veilige Sport Nederland, de politie of een internationaal meldpunt. Een overzicht vindt u op de pagina Waar melden.

Cursus preventie van matchfixing

Acht korte lessen en 26 oefeningen uit echte situaties in de sport. Spelers, scheidsrechters en bestuurders leren een benadering te herkennen, af te wijzen en te melden.